23 Kasım 2017 Perşembe

Beyaz Gemi Kitap Yorumu Cengiz Aytmatov

Eser yazı ile değil de sanki semboller ile yazılmış.Bir görünen sadece roman olan kısmı var birde semboller ile bir de iç anlatımı vardır. Bu yazım şekli de zaten her zaman olduğu gibi Aytmatov’un ustalığını gösterir. 
Baskıcı hükümet ve Diktatörlük ile yönetilen bölgelerde fikirlerini açıkça belirtemeyeceğinden dolayı bu semboller sık sık kullanılır. Bu bazen bir türkü,destan bazende sadece bir sözcük olur.
Aslında romanın adı bile bir semboldür. Nedir? Ak Keme/Beyaz Gemi. Beyaz nedir ?Özgürlüğü simgeler. Beyaz Gemi’nin yazıldığı devlet ise her şeyin kızıl olduğu, bir totaliter sistemdedir. Ayrıca gemi ve göl kavramları ‘gidebilmeyi, sonsuzluğu’ çağrıştırır. Çocuğun bir ismi yoktur. O bir anlatıcı. Bu anlatımda hepimiz birer çocuk olabiliriz. Totalitler rejimlerin ezip geçtiği, Hesap Makinesi gibi çalışan bir sistemin kurbanıdır bu çocuklar. Nitekim Aytmatov yıllar sonra bir konferansında kendisini büyük bir ilgiyle dinleyen bir gencin söz alarak, ‘Beyaz Gemi’deki çocuk benim’ dediğini anlatır ve ekler, ‘Evet oydu ve hatta sadece o değildi…’ Romanın kötü karakteri Oruzkul’dur. Bu isim Kırgız Türklerinde kesinlikle kullanılmaz.Anlamı Rus’un kuludur. Aytmatov, totaliter bir rejimde bunu açıkça belirtemeyeceğinden dolayı bu şekilde ele almış olmalı. Ruslara biat eden tipler Orozkul gibilerdir.Sarhoş, rüşvetçi, kötü kalpli, milli ve manevi değerleri olmayan, kaypak kişiler. Hatta şu mesajı da verir. Orozkul’un çocuğu olmaz, yani soyu kesiktir. Yani, komünist sistemin de evladı olmayacak, tükenecek. Mümin Dede ise Kırgız halkını temsil eder. İsimler kesinlikle tesadüf değildir. Mümin, inanan, inançlı demektir. Mümin Dede de, inançlı ve iyi bir insandır. Lakin güçsüzdür, değer görmez ve pasif iyidir. Bu nedenle Orozkul’un tahakkümünden kurtulamaz. Ancak torunuyla arasında bir kültür aktarımı vardır. Isık Göl Kırgızlar için bir deniz adeta. İşte oradaki baba motifi de beklenen bir kahramanı işaret ediyor. Umudun ona bağlandığı ama aslında var olup olmadığını bilinmediği bir kahraman. 
En nihayetinde, ‘Onun iki masalı vardı. Biri kendisinindi ve başka kimse bilmezdi. Ötekini ise dedesi anlatmıştı ona. Sonra ikisi de yok olup gitti. Şimdi biz bunlardan söz edeceğiz.’ diye başlıyordu kitap. 
Kitaplar ile kalın...
BEYAZ GEMİ
Cengiz Aytmatov
Nora Kitabevi
182 Sayfa
Puan
★★★★★
Yorumlayan Kadir Şarkı

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

OKUYORUM

Okuyorum.org, kitaplar ve yazılı eserler hakkında çeşitli meslek gruplarından kişilerin görüşlerini paylaştıkları blogdur. Kitapların içerikleri hakkında bilgi alabilir, yorumları, aktuel konuları, yazarlarla söyleşileri okuyabilir, sizlerde yorumlarınızla aramıza katılabilirsiniz.




KİTAP FUAR TAKVİMİ 2017-2018

Anadolu'da düzenlenen kitap fuarları sayısı her geçen gün artıyor, vatandaşlar kitap fuarlarına yoğun ilgi gösteriyor.  Vatandaşların...

Kitap Blogu Arşivi İçin Tıklayınız